De informatieplicht energiebesparing verplicht organisaties om eens per vier jaar te rapporteren welke energiebesparende maatregelen zijn uitgevoerd. De Erkende Maatregelenlijst energiebesparing (EML) is daarbij het startpunt: een door RVO beheerde maatregelenlijst met kostenbesparende acties met een terugverdientijd van vijf jaar of minder. Op deze pagina lees je wat de plicht inhoudt, hoe je de EML gebruikt in je rapportage, welke uitzonderingen gelden en hoe je snel en foutloos rapporteert via Mijn RVO of met een XML-upload voor meerdere locaties. Voor de bredere Europese context, wet- en regelgeving en de relatie tussen EED en informatieplicht/EML, zie onze pagina’s over de Energie-audit (EED) verplichtingen en de Energy Efficiency Directive (EED): belangrijkste punten.
Wanneer en voor wie geldt de verplichting
De informatieplicht energiebesparing geldt voor bedrijven en instellingen met een substantieel energiegebruik per locatie, meestal vanaf 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgasequivalent per jaar. Valt jouw locatie binnen deze grens, dan rapporteer je eens per vier jaar via Mijn RVO welke energiebesparende maatregelen zijn uitgevoerd of gepland. De plicht sluit aan op de energiebesparingsplicht: maatregelen met een redelijke terugverdientijd voer je uit en leg je vast. Er zijn ook uitzonderingen die door RVO worden genoemd, zoals locaties die onder het EU ETS vallen, glastuinbouw die onder het CO₂-vereveningssysteem valt, of deelname aan MJA3. De omgevingsdienst gebruikt je rapportage voor toezicht en handhaving. Controleer altijd de actuele drempels en uitzonderingen in het RVO-portaal, omdat regels en definities per activiteit en locatie kunnen verschillen.
Wat rapporteer je op basis van de EML
Je rapporteert maatregelen uit de EML die horen bij jouw type activiteit en gebouw. De EML is verdeeld in gebouwgebonden en activiteitsgebonden maatregelen met sectorcodes. Voorbeelden:
- Gebouwgebonden: isolatie van dak, gevel, vloer en leidingwerk, hoogrendementsverlichting en -armaturen, luchtbehandelingsoptimalisatie, energiebeheer- of bewakingssysteem.
- Activiteitsgebonden: efficiënte elektromotoren en aandrijvingen, frequentieregelingen, persluchtlekdichtingen, koel- en vriesinstallatieoptimalisatie, warmteterugwinning, procesregeling en -bewaking.
Zoek je praktische inspiratie voor erkende maatregelen die vaak overlappen met de EML? Bekijk EED‑proof energiebesparende activiteiten. Wil je verdiepen in een maatregel met grote impact op gasverbruik en efficiency, lees dan meer over Elektrificatie van warmte en processen.
Per maatregel geef je aan of deze is uitgevoerd, niet van toepassing is, of later wordt uitgevoerd met een geplande datum. Je mag ook alternatieve maatregelen rapporteren die minstens evenveel besparen als de EML-optie. Leg dan kort de onderbouwing vast, bijvoorbeeld besparingsberekening, scope en terugverdientijd. Houd er rekening mee dat maatregelen met een terugverdientijd van vijf jaar of minder in principe verplicht zijn. Het RVO eLoket toont automatisch de relevante EML-set nadat je je activiteit en locatiekenmerken hebt gekozen. Een CO2-footprint voor bedrijven helpt bij de nulmeting en het monitoren van effecten van je keuzes. Voor het opzetten van een meetplan en het verzamelen van betrouwbare verbruiksdata, zie Energieverbruik: dataverzameling voor footprint.
Zo dien je de rapportage in via Mijn RVO
Met een goede voorbereiding rond je de rapportage snel af. Globale aanpak:
- Regel toegang met eHerkenning op het juiste betrouwbaarheidsniveau voor de juridische entiteit waarvoor je rapporteert. Machtig eventueel een intermediair in Mijn RVO.
- Inventariseer per locatie de relevante EML-set, huidige maatregelenstatus, energiestromen en onderbouwingen voor afwijkingen of alternatieven. Verzamel bewijsstukken zoals facturen, foto’s en onderhoudsrapporten. Prioriteer en faseer maatregelen waar nodig.
- Start je rapportage in Mijn RVO. Controleer NAW-gegevens, sector- en activiteitenkeuze en basiskenmerken van het gebouw, installaties en processen.
- Doorloop de EML-lijst. Selecteer per maatregel de juiste status, vul een toelichting in waar nodig en voeg onderbouwingen toe bij alternatieve of afgewezen maatregelen.
- Voer de planning in voor maatregelen die je nog gaat uitvoeren, inclusief een realistische datum en eventuele randvoorwaarden. Gebruik een CO2‑reductiestrategie en roadmap om planning en borging vast te leggen.
- Laat de eindverantwoordelijke de rapportage controleren. Rond af door digitaal te ondertekenen en in te dienen. Je ontvangt een bevestiging en kunt de rapportage als PDF opslaan.
Tip: maak vooraf een interne checklist met alle EML-items die op jouw locaties van toepassing zijn. Dat beperkt terugkerend zoekwerk in het portaal en versnelt toekomstige vierjaarlijkse updates. Gebruik hiervoor de Checklist voorbereiding EED‑audit.
Huurder en verhuurder: verdeling van verantwoordelijkheden
In verhuursituaties ligt de rapportageplicht in principe bij de drijver van de inrichting, vaak de huurder. In de praktijk geldt een verdeling: de verhuurder is doorgaans aan zet voor gebouwgebonden maatregelen zoals isolatie, gebouwverlichting en gebouwbeheersystemen, terwijl de huurder rapporteert over activiteitsgebonden maatregelen zoals procesinstallaties, koeltechniek of perslucht. Stem tijdig af wie welke EML-maatregelen invult en hoe je bewijsstukken deelt. Leg gemaakte afspraken vast, zeker wanneer servicecontracten of all-in huurconstructies de feitelijke zeggenschap beïnvloeden.
Bijzonderheden: hoge energielabels en overgangsregels
Ook bij gebouwen met een hoog energielabel blijft het belangrijk om per locatie en activiteit te controleren welke EML-maatregelen van toepassing zijn en deze volgens de RVO-instructies te rapporteren. Vaak blijft het energiebeheersysteem of -bewaking wel aandacht vragen. Daarnaast geldt dat ook bij onderzoeksplicht je maatregelen die zijn genomen en gepland blijft rapporteren en je daarvoor de EML kunt gebruiken. Controleer in het RVO-overzicht welke onderdelen dat raakt. Let op dat overgangsrecht en sectorale uitzonderingen kunnen gelden. Raadpleeg de actuele RVO-informatie voor de precieze reikwijdte per activiteit. Een structuur zoals ISO 50001 en energiemanagement ondersteunt continue verbetering en aantoonbare naleving van energiebesparingsverplichtingen. Wil je voortgang op maatregelen stimuleren én extern verifiëren, overweeg dan CO2‑Prestatieladder certificering.
Meerdere locaties rapporteren met XML
Rapporteer je voor veel locaties, dan biedt de XML-upload in Mijn RVO uitkomst. Kernpunten:
- Per juridische entiteit maak je één XML-bestand met alle locaties. Combineer geen meerdere entiteiten in één upload.
- Gebruik het door RVO verstrekte sjabloon en de specificaties. Vul per locatie de juiste activiteit, EML-maatregelen en statusvelden in.
- Valideer je bestand lokaal voordat je uploadt om foutmeldingen te voorkomen. Na upload toont het portaal eventuele validatiefouten per regel.
- Gebruik voor sectoren zoals glastuinbouw de EML/onderdelen zoals die door RVO in de informatiebank zijn opgenomen en volg de actuele instructies in Mijn RVO.
- Nadat de upload is geaccepteerd, rond je per entiteit de indiening af met digitale ondertekening. Download het resultaat voor je eigen dossier.
Schakel je een intermediair in, dan blijft de verantwoordelijkheid bij de rapportageplichtige. Zorg voor een heldere machtiging en interne kwaliteitscontrole voor je ondertekent.
Veelgestelde vragen
Wat is de informatieplicht voor energiebesparing?
De informatieplicht verplicht locaties met substantieel energiegebruik om eens per vier jaar via Mijn RVO te rapporteren welke kosteneffectieve energiebesparende maatregelen zijn uitgevoerd of gepland. De omgevingsdienst gebruikt de rapportage voor toezicht op de energiebesparingsplicht.
Wanneer is een EML-lijst verplicht?
De EML is het standaardkader voor de informatieplicht. Je rapporteert de relevante EML-maatregelen voor jouw activiteit. Afwijken mag met een aantoonbaar gelijkwaardige of betere alternatieve maatregel, inclusief onderbouwing van besparing en terugverdientijd.
Wat houdt de meldingsplicht voor energiebesparing in?
Met de meldingsplicht wordt doorgaans de informatieplicht bedoeld: je meldt aan RVO welke energiebesparende maatregelen zijn getroffen. Dit doe je per locatie en per activiteit, inclusief planning voor nog uit te voeren maatregelen.
Wat is de zorgplicht voor energiebesparing?
De zorgplicht betekent dat je als bedrijf redelijke, doelmatige energiebesparende maatregelen met een korte terugverdientijd uitvoert. De informatieplicht maakt dit inzichtelijk en toetsbaar door het periodiek rapporteren van je voortgang.
Gerelateerde termen die je tegenkomt in het portaal: informatieplicht EML, EML informatieplicht, RVO EML en RVO maatregelenlijst. Controleer altijd de laatste instructies en sjablonen in Mijn RVO voor de actuele werkwijze.
Van EML-lijst naar uitvoering: wil je je maatregelen omzetten naar een haalbaar uitvoeringsplan met planning en governance? Bekijk onze CO2‑reductiestrategie en roadmap.
